Opkomst van artificiële intelligentie

De opkomst van artificiële intelligentie is niet te stoppen. De enorm toegenomen rekenkracht van computers, de grote hoeveelheden aan data alsook de snelle ontwikkeling in afgelopen van nieuwe algoritmen, leidt tot een transformatie van de manier waarop we communiceren, hoe we besluiten nemen en de inrichting van de samenleving.

Wat is A.I.?

A.I. is het concept waarbij computers taken uitvoeren waar normaal gesproken menselijke intelligentie voor nodig is. Het is in ons dagelijks leven al overal aanwezig, bijvoorbeeld in onze smartphones of robotstofzuigers. Eigenlijk is er geen algemeen geldende definitie van Artificiële Intelligentie (Kunstmatige Intelligentie; A.I.). De Europese Commissie omschrijft het als volgt: “A.I. verwijst naar systemen die intelligent gedrag vertonen door hun omgeving te analyseren en – met een zekere mate van zelfstandigheid – actie ondernemen om specifieke doelen te bereiken.” Een herkenbaar voorbeeld is een zelfrijdende auto. De onderstaande youtube filmpjes geven meer achtergrond bij AI.

Op youtube zijn vele filmpjes te vinden over de betekenis van AI.

AI uitgelegd in 60 sec

AI uitgelegd in 5 min

Hoe werkt A.I. op hoofdlijnen?

Onder A.I. vatten we zowel machine als symoblic learning. Hierbij is het vakgebied van Machine Learning verreweg het grootste toepassingsgebied van A.I. Hierbij wordt op basis van data kennis verworven aan de hand van herkenning van patronen die (diep) in de data (verborgen) zitten. Machine Learning is een brede scope van diverse soorten van leren. Van statistiek tot ‘deep learning’ op basis neurale netwerken.

CACE of Machine Learning

Een vakgebied dat vaak met kunstmatige intelligentie in een adem genoemd wordt, is Robotics Process Automation: een vakgebied dat zich bezighoudt met het automatiseren via een computer (robot) van repetitive taken. Je zou kunnen zeggen dat RPA ‘niet zelf nadenkt, maar de door een mens uitgevoerde procedure uitvoert, maar dan veel sneller. Er komen echter geen nieuwe inzichten of kennis naar boven.

Algoritmen moeten leiden tot een goed besluit

Hoe weet je nu of de AI leidt tot een goed besluit? Immers de computer stelt op basis van zelf-ontdekte patronen vast hoe het doel het beste bereikt kan worden. Dit hoeft niet altijd in het belang of in het voordeel van de mens te zijn. Hierover heb ik een artikel geschreven met enkele aanbevelingen hoe de invloed van algoritmen op de samenleving kan worden beheerst.

Minister Dekker heeft in februari 2019 een kamerbrief over AI en algoritmen in de rechtspleging gepubliceerd. Een verdere verduidelijking is gegeven in de brief van minister Ollongren van oktober 2019 over de borging van publieke waarden en mensenrechten.

In een debat, georganiseerd door het Jean Monnet Centre of Excellence, heb ik deelgenomen aan een paneldebat over digitale governance. Wat is het vooruitzicht voor de wetgevende en uitvoerende macht over regelgeving in een digitaliserende wereld? Zie ook verder hier.

Zelf aan de slag met algoritmen

Zelfs een kookrecept is een algoritme. In stappen voeg je ingrediënten bij elkaar, past een bereidingswijze toe, laat er tijd overheen gaan en het resultaat is een gerecht. Als je kunt koken op basis van een algoritme, dan moet dat ook lukken met andere typen algoritmen en misschien zelfs wel A.I. Alleen gebruik je dan geen fornuis of pannen, maar python code en machine learning.

  • Op deze pagina worden de drie soorten machine learning toegelicht.
  • Voor mijn weerstation maak ik gebruik van een algoritme dat is gecodeerd in python. Hiermee kunnen de weergegevens in python bewerkt worden teneinde een overzicht te maken van het weer over de afgelopen maand.
  • Algoritmen kom je overal tegen. Ook op deze website. Om de prestaties van de website te verbeteren, maken we gebruik van een algoritme dat helpt om de zogenaamde weergave-blokkerende bronnen bij het weergeven van de webpagina te optimaliseren. Hiermee wordt de code voor de stijlbestanden gesplitst in kritische en niet-kritische code.
  • Korte blogs over een data science conferentie georganiseerd door Nederlandse banken en over digital governance, georganiseerd door Jean Monnet Centre.